Olaf Skoog ምክትል ሓላፊ ሕብረት ኤውሮጳ ኣብ ኢትዮጵያ
ሕብረት ኤውሮጳ ኣብ መንጎ ኤርትራን ኢትዮጵያን መመሊሱ ዝዓርግ ዘሎ ወጥሪ ተቛሪጹ፡ ብዲፕሎማሲን ቁጠባዊ ውህደትን ንክፍታሕ ሎሚ’ውን ጸዊዑ። እቲ ሕብረት ኣብ መስርሕ ምህዳእ እቲ ወጥሪ ክተሓባበር ቅሩብ ምዃኑ’ውን ኣብቲ መጸዋዕታኡ ጠቒሱ። ነዚ መጸዋዕታ ዘውጸ ኣብ ቀይሕ ባሕርን ቀርኒ ኣፍሪቃን ይምዕብል ዘሎ ምፍጣጥ ስለ ዘሰከፎ ምዃኑ ድማ ኣስፊሩ።
ኦላፍ ስኩግ ምክትል ጸሓፍን ወጻኢ ፖለቲካዊ ስርሒትን ኣገልግሎትን ናይቲ ሕብረት ኣብ ኢትዮጵያ፡ ብ15 ጥሪ 2026 ኣብ ኣዲስ ኣበባ ንጋዜጠኛታት ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፡ እቲ ዝሓሸ መህድኢ ወጥሪ መንገዲ ዲፕሎማስን ጽቡቕ ምትእምማንን ምዃኑ ጠቒሱ፡ እዚ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝርከባሉ ዞባ ከኣ ድሕሪ ሕጂ ውግእ ይኣኽሎ ኢሉ።
ምስ ላዕለዎት ሓለፍቲ ኢትዮጵያ፡ ፕረሲደንት ታየ ኣጽቀስላሴን ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር ዶር ጌደዎን ጢሜቴዎስን ኣብ ዝገበሮ ርክባት፡ ሕብረት ኤውሮጳ ኣብ ምህዳእ ወጥሪ ክልቲአን ሃገራት እሙን መንጎኛ ኮይኑ ክሰርሕ ቅሩብ ምዃኑ ከም ዝሓበሮም ገሊጹ። እቲ ዲፕሎማት ናይ ኤውሮጳ ተመኩሮ መሰረት ብምግባር፡ እቲ ነዘን ዝፋጠጣ ዘለዋ ጐረባብቲ ሃገራት ዘዋጸአን ጸገመን ብውህደትን ቁጠባዊ ምትሕብባርን ፍታሕ እዩ ከም ዝበሎም ድማ ገሊጹ።
እቲ ዲፕሎማት ኣብ ከምዚ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዘለወኦ ናይ ወጥሪ ኩነታት፡ እቲ መፍትሒ ምዝታይን ኣብ ቁጠባ ምትሕብባርን ጥራይ ምዃኑ ድሕሪ ምጥቃስ፡ ሕብረት ኤውሮጳ ክተሓባበር ቅሩብ ምዃኑ‘ኳ እንተጠቐሰ፡ እቲ ወሳኒ ግና ናይ ክልቲአን ሃገራት ካብ ጽልኢ ወጺአን ናይ መፍትሒ ኣካል ምዃን ምዃኑ ኣስሚርሉ። ወጥርን ግጭትን ዘኽፍሎ ሰብኣዊ ህልቂት ዘኪሩ ድማ፡ መራሕቲ ብሰንኪ ውግእ ዝስዕብ ህልቂት ተረዲእካ ጠጠው ናይ ምባሉ ሓለፍነት ከም ዘለዎም ኣዘኻኺሩ።
ኣብ ርእሲ እዚ እቲ ሓላፊ ሕብረት ኤውሮጳ፡ ኦላፍ ስኩግ ብዛዕባቲ ኣብ ሶማሊያ፡ ከባቢ ቀይሕ ባሕርን ጅቡትን ዘሎ ንኹነታት ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝጸሉ ምዕባለታት ዳህሲሱ፡ ንሶማሊላንድ ከም ሃገር ኣፍልጦ ምሃብ ኣንጻር ልኡላውነት ሶማሊያ ብምዃኑ ሕብረት ኤውሮጳ ከም ዝቃወሞ ኣብቲ ኣብ መርበብ ኣዲስ ስታንዳርድ ዝወጸ መግለጺኡ ኣስፊሩ።
ኣምበሳደር ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ፡ ኣብቲ ንክልላት ንትግራይን ኣምሓራን ዘሰሓሕብ ዘሎ ከባቢ ወልቃይት ዝነብር ህዝቢ; መጻኢ ዕድሉ ናይ ምውሳን መሰሉ ክረጋገጸሉ ይግባእ ኢሉ። እቲ ኣምበሳድር ነዚ ዝገለጸ ብ15 ጥሪ 2026 ኣብ ሑመራ ኣብ ዝበጸሓሉ እዩ። ቀጺሉ ድማ ብኢትዮጵያ ብዝምራሕን ብሕቡራት ሃገራት ኣብ ዝእለን መስርሕ ምሕጋዝ ጽጉማት፡ ኣሜሪካ ክትተሓባበር ቅርብቲ ምዃና ገሊጹ። ኣምበሳደር ኢርቪን ማሲንጋ፡ ኣብቲ ኣብ ሑመራ ዝጸንሓሉ፡ ኣብቲ ከባቢ ዘሎ ህዝቢ የጋጥሞ ንዘሎ ብደሆታት ብዓይኑ ከም ዝተዓዘበ መስኪሩ። ኣብቲ ዝሃቦ ትዕዝብቲ ናይቲ ከባቢ መሰረተ-ልምዓት ብምልኡ ከም ዝዓነወ፡ ኣገልግሎት ሕክምና ዝተገደበ ምዃኑ፡ ናይ መሰረታዊ ኣቕርቦት ሕጽረት ከም ዘሎ እውን ጠቒሱ። እዞም ጸገማ ኣብ ልዕሊ ብዙሓት ኣሉታዊ ተጽዕኖ ይፈጥሩ ከም ዘለዉ እውን ኣይሓበአን፡ እዞም ጸገማት ብህጽጹ ንክፍተሑ ናይቲ ነባሪ ህዝቢ ትጽቢት ምዃኑ ከኣ ኣስፊሩ።
ብሰንክ’ቲ ኣብ ትግራይ ዝተኻየደ ውግእ ዝተመዛበሉ ዜጋታት ክሳብ ሎሚ ኣብ መዕቆቢ ቦታታት ከም ዘለዉ ዝመስከረ እቲ ኣምበሳደር፡ ሰብኣዊ ሓገዝ ኣድላይ’ኳ እንተኾነ ኣብ ረዲአት ምንባር ግና ኣጸጋሚ እየ ኢሉ። ኣተሓሒዙ ከኣ ነፍሲ ወከፍ ተመዛባሊ ቀጻሊ ህይወቱ ብሰላምን ክብርን ኣበይ ከም ዝምስርት ኣብ ዘኽእሎ መስርሕ ከም ዝተሓባበር ጠቒሱ። ማሲንጋ መጻኢ መስርሕ ዝተሓላለኸ ክኸውን ከም ዝኽእል ጠቒሱ ቅድሚ ኩሉ ንድሕነት ሰባት ቆላሕታ ክወሃብ ከም ዝግበኦ ተማሕጺኑ።
ኣብ መወዳእታ ከኣ ደጊሙ ኩሎም ወገናት እኹል ግዜ ተዋሂብዎም መጻኢ ዕድሎም ባዕቶም ክውስኑ ይግበኦም፡ ድሕሪ ምባል፡ ኢትዮጵያውያን ምእንቲ ሰላም ኣብ ዝገብርዎ ጻዕሪ ሃገሩ ኣብ ጐኖም ከም እትስለፍ ብተወሳኺ ቃል ኣትዩ። ኣብ ምብጻሕ እቲ ኣምበሳደር ናብ ሑመራ፡ ኣቶ ጌታቸው ረዳ ኣቦመንበር ሰልፊ ስምረት ትግራይን ኣማኻሪ ቀዳማይ ምኒስተር ኢትዮጵያ ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃን ከም ዝነበረ እውን እቲ ዜና ኣፍሊጡ
ካብ ማሕበራዊ መዲያ ዘሓበሻ ዝተወስደ ምስሊ
ቤት ጽሕፈት ወጻኢ ጉዳያት ኣሜሪካ፡ ብ14 ጥሪ 2026 ኣብ ዘውጸኦ መግለጺ፡ መስርሕ መንበሪ ቪዛ ናብ ኣሚሪካ፡ ኤርትራ ናይ እትርከበን ኣፍጋኒስታን፡ ኢራን፡ ኢትዮጵያ፡ ግብጺ፡ ሱዳን፡ ሩሲያን ሶማሊያን ዝርከበአን 75 ሃገራት ከም ዝቋረጽ ኣፍሊጡ። መንግስቲ ትራምፕ ነዚ ዝወሰነ ናይዘን ሃገራት ዜጋታት ኣብ ኣሚሪካ ክነብሩ እንከለዉ፡ ኣብ ናይ መንግስቲ ሓገዝ (welfare) ክምርኮሱ እዮም ብዝብል ስግኣት ምዃኑ ከኣ ቶሚ ፒጎት ምክትል ወሃቢ ቃል ናይቲ ወጻኢ ጉዳያት ሚኒስትሪ ሓቢሩ።
ጸሓፊ ወጻኢ ጉዳያት ኣሜሪካ ማክሮ ሩቢዮ ነዚ ብዝምልከት ኣብተን ዝተኣገዳ ሃገራት ናብ ዘለዉ ቆንስላት ኣሜሪካ ብመሰረት’ቲ ዝሓለፈ ሕዳር ዝወጸ ንኢሚግራሽን ዝምልከት መምርሒ ነቲ መስርሕ ኣብ ዝምልከት፡ ብፍላይ ኣብቶም ናይ መንግስቲ ሰከም ከም ዝኾኑ ዝግመቱ ኣካላት ብትሪ ንክቆጻጸሩ መምርሒ ሂቡ።
እዚ እገዳ ብቐጥታ ነቶም ኣብ ኣሚሪካ ክነብሩ (ግሪን ካርድ ክረኽቡ) ዝመጹ ዝዓለመ ኮይኑ፡ ንትምህርቲ፡ ሃገር ንምብጻሕ፡ ንስፖርታዊ ውድድርን ንውሱን ግዜ ናይ ስራሕ ፈቓድን ናብ ኣሜሪካ ንዝኣትዉን ከም ዘይምከት ኣብቲ መግለጺ ተጠቒሱ።
እዚ ውሳነ ካብ 21 ጥሪ 2026 ጀሚሩ ኣብ ግብሪ ዝውዓል ኮይኑ፡ ኣሜሪካ እቲ ዋሕዚ ሓደገኛ ከምዘይኮነ መረጋገጺ ክሳብ እትረክብ ቀጻሊ ዝኸውን እዩ። እዚ ስጉምቲ ኣካልቲ ኣሚሪካ ኣብ ኣተሓሕዛ ስደተኛታት ብመንጽርቲ (ቀዳምነት ንኣሜሪካ” ዝብል ፖሊሲ ተተኣታትዎ ዘላ ሓድሽ ኣሰራርሓ እዩ።
ቃለ መጠይቕ ኢሳያስ፡ “ኣይትብከ እንድዩ ዘብክየና ዘሎ” ዘብል’ዩ።
Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
ኢሳያስ ኣፈወርቂ ድሕሪ’ቲ ኣቐዲሙ ተዘርጊሑ ዝቐነየ ሓበሬታ፡ ብ12 ጥሪ 2026 ቃለ መጠይቕ ኣካይዱ። እቲ ቃለ መጠይቕ ቅድሚ ምክያዱ “በቲ ሓደ ወገን እንታይ ሓድሽ ከየምጽእ፡ በቲ ካልእ ወገን ከኣ ምናልባት ብዛዕባዚ ብወገን ኢትዮጵያ ናብ ኤርትራ ዝውርወር ዘሎ መሰረት ኣልቦ ፈኸራስ ገለ ይብል ይኸውን” ኣብ ዝብሉ ኣዛራቢ ኮይኑ ጸኒሑ። እቲ ብግብሪ ዝተራእየ ግና ብፍላይ ኣብ “ኤርትራዊ ዘቤታዊ ዛዕባ” ቅድም ዝበሎ ምድጋም እንተዘይኮይኑ፡ ዘምጸኦ ሓድሽ የለን።
ኣብቲ ኣብ መወዳእታ ዳርጋ ከም መመላእታ ዝሰርዖ ዘቤታዊ ጉዳይ፡ ንኤርትራ ብቑዕ ናይ መንገዲ ትሕተ ቅርጻ፡ ቀረብ ማይን ጸዓትን ከም ዘድልያ ግና ድማ ከምዘየብላ’ዩ ደጋጊሙ ጠቒሱ። ከምቲ ልማዱ ከኣ ኣብ መጻኢ ዓመታት ቀዳምነታት ኣትሒዝና ንሓስበሉን መልክዕ ነትሕዞን ክኸውን እዩ ኢሉ ሎሚ’ውን ተመባጺዑ። እዚ እዩ ከኣ እቲ “ኣይትብከ እንድዩ ዘብክያና ዘሎ” ዝብል ።
ነቲ ብሰንኩ ዝበኾረ ዕቤትን ልምዓትን ንኻለኦት ንምልጋብ ከኣ “ሰላምን ምርግጋእን ናይ ልምዓት ቅድመ-ኩነት እዩ” ዝብል መህደሚ ከቕርብ ፈቲኑ። ነቲ ንሱ ዝሕተተሉ ኣቐሚጡ ድማ፡ ሕጽረት ምሁራትን ክኢላታትን ከም ዕንቅፋት ልምዓት ከቕርቦ ተሰሚዑ። ኤርትራ ብሰንኩ ቁጠባዊ ዓቕሚ ከውሕስ ዝኽእል ክኢላን ምሁርን መንእሰይ ኣስኢንዋ ዘሎ ንሱ ምዃኑ ዘይርደኦ ኤርትራዊ ኣሎ ኢሉ ከዕሹ ምፍታኑ ከኣ የገርም። ኣብ ሃገሮም ንዝነበሩ ኣውፈርቲ እንዳሰጉጐስ ካብ ወጻኢ መጺኦም ከውፍሩ ምጽውዑ ድማ ዘገርም ኣሽካዕላል እዩ።
ኣብቲ ክዛረበሉ እዩ ብዝብል ብዙሓት ዝተጸበይዎ፡ ንዘይሓላፍነታዊ ፈኸራ ብልጽግና ዝምልከት፡ ኣብ ክንዲ ብዛዕባቲ ንኤርትራ ከም ልኡላዊት ሃገር ዘውሓሰ ቃልስ ህዝቢ ኤርትራ፡ ታሪኽን ኣህጉራውን ዓለም ለኻውን ሕግታትን ኣትኪሉ ዕቱብ መብርሂ ዝህብ፡ “እዚ ጉዳይሲ ክለዓል ‘ውንኣይነበሮን” ኢሉ ድሕሪ ምጉብዕባዕን ብምንእኣስን፡ ንተግባር ናይቲ መንቀሊ ኣካል ብልጽግና “ሓሳዊ፡ ሰነፍ፡ ነዳይ፡ ስሱዕ” ክብል እዩ ገሊጽዎ። እቲ ንጉዳይ ኤርትራ በይኑ ነጺልካ ምርኣይ ዘይኮነ፡ ንከባቢ ፈለግ ኣባይ፡ ቀርኒ ኣፍሪቃ፡ ቀይሕ ባሕርን ወሽመጥን ብሓባር ምርኣይን ምስ ዝምልከቶም ጐረባብቲ ምልዛብን ዝበሎ ኩሉ ዝከታተሎ ዘሎ እምበር ሓድሽ ኣይኮነን። ኣብዚኸ ቅድም ዘቤታዊ ጉዳዩ ወጊኑዶ ጸኒዑ ይቕጽል ይኸውን? ወይ ብጉልባብ ዞባዊ ጽምዶ ይሃድም ኣዛራቢ እዩ።
ካልእ ኢሳያስ ነዊሕ ግዜ ዝወሰደሉ፡ ኣብ መድረኽ ዝሑል ውግእ፡ ነቲ ሶቬት ሕብረት ዝምራሕ ዝነበረ ደንበ ኣፍሪስካ፡ ካብ ክልተ ደንበ ናብ ሓደ ደንበ ዝተኣትወሉን ኣብ ግዜ ልዕልና ኣሜሪካ ክረአ ዝጸንሐን ዘሎን ኩነታት እዩ። ነቲ ህልዊ ምንቅስቓስ ኣሜሪካ ከኣ ናብ ክልተ ቀጽራዊ መሰጋገሪ ዘምርሕ ዘሎ መሰጋገሪ መድረኽ እዩ ኢልዎ። ኣሚሪካ ኣብዚ እዋንዚ ነቲ “ኣሚሪካ ሓያል ንምግባራ (Make America G)reat” ዝብል ጭረሖ ከምዘይተዓወተን ብከም ቻይና፡ ሩሲያ፡ ህንድን ካለኦትን ኣብ መዳያት ቁጠባ፡ ተክኖሎጅን ወተሃደራዊ ዓቕምን ትብለጽ ኣላ’ውን ኢሉ።
ኣሚሪካ ኣብዚ እዋንዚ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባብታት Oዓለም ትገብሮ ዘላ ኢድ ኣእታውነት ከኣ “ድብያን ጭውያን “ ብዝብል ካብ ውድቀት ዘውጸኣካ ቁጠባዊ ሕውየት ንምርካብ ዝግበር ናይ ስግኣት ጻዕሪ እዩ ይብሎ። ምስዚ ኩሉ ግና፡ ምስ መራሕታ ዝምድና ንምግባር ዘካየዶ ጻዕሪ ከምዘይተዓወተ ገሊጹ፡ ተገልቢጡ ድማ ምስዛ ትብለጽ ኣላ ዝበላ ሃገር ዝምድና ንምፍጣር ዝገብሮ ጻዕሪ ክቕጽሎ ምዃኑ እዩ ተጋራጫዊ ሓሳብ ዘቕርብ።
ዘይሩዘይሩ እቲ ብውሱናት ሓድሽ ነገር ከምጽእ ትጽቢት ዝተገብረሉ ቃለመጠይቕ ኢሳያስ፡ ከምቲ ብዙሓት ዝገመትዎ ብፍላይ ኣብቲ ዘቤታዊ ጉዳያት፡ ቅድሚ ሕጂ ዝበሎ ምድጋም እንተዘይኮይኑ ዘምጸኦ ሓድሽ ነገር የለን። ኢሳያስ’ውን ከም መራሒ ሃገር ዘይኮነ፡ ከም ታራ ተንታኒ ኮይኑ እዩ ቀሪቡ።
ኣብ ኤርትራ ኣብ ከባቢ ጋሕቴላይ ዓዲ ሹማ ኣብ ዝተባህለት ዓዲ፡ ብ7 ጥሪ 2026 ወዲ ፍርዙን ዝተባህለ ኣዛዚ ሰራዊት፡ ሓሰን እድሪስ ንዝተባህለ ሰላማዊ ሰብ ቀቲሉ ወዲ ስዒድ ንዝተባህለ ከኣ ከም ዘቑሰለ ምንጭታት ካብ ኤርትራ ሓቢሮም።
እቶም ምንጭታት ንመንቀሊ ናይቲ ቅትለትን መቑሰልትን ብዝምልከት ከም ዝሓበርዎ፡ ብመጀመርያ ዓዲ ዒለ ካብ ዝተባህለ ቦታ ዝመጸት ብወዲ ፍርዙን እትምራሕ ኣሃዱ መንእሰያት ንውትህድርና ንምግፋፍ ነታ ዓዲ ኣኽቢባታ። ድሕሪኡ እቶም ግዳይ ዝኾኑ ዝርከብዎም ብዙሓት ደቂ’ታ ዓዲ ካብቲ ግዱድ ውትህድርና ንምድሓን ክብሉ ፋሕ ኢሎም ክሃድሙ ጀሚሮም። እቶም ወተሃደራት ከኣ ነቲ ህድማ ንምዕጋት ኣድራጋ ተኲሶም። በቲ ተኹሲ ከኣ እቲ ዝቐተለን ዝቖሰለን ግዳይ ኮይኑም።
ድሕሪኡ እቲ ዝተወቕዐ ወዲ ስዒድ ንሕክምና ናብ ኣስመራ ተወሲዱ። ስድራቤትን ደቂ ዓድን ናይቲ መዋቲ ከኣ ቀታሊኡ ክሳብ ዝፍለጥ ኣይንቐብሮን ኢና ብዝብል ንዝጻረ ኣስከሬኑ ናብ ጊንዳዕ ወሲዶም ከጽንሕዎ’ኳ እንተፈተኑ፡ እቲ ኣዛዚ ናይቲ ሰራዊት ወዲ ፍርዙን፡ “ኣነ ባዕለይ እየ ቀቲለዮ ቀልጢፍኩም ቅበርዎ” ምስ በሎም ተገዲዶም ብዘይመርመራ ከም ዝቐበርዎ ተሓቢሩ።
ድሕሪኡ እቶም ደቂ ዓዲ ኣብቲ ከባቢ ናብ ዝርከብ መደበር ፖሊስ ከይዶም ብዛዕባቲ ዘጋጠመ ምስ ኣመልከቱ እቶም ኣባላት ፖሊስ ቀታሊ መን ምዃኑ ስለ ዝፈልጡ፡ “ኣብዚ ጉዳይዚ ክንሕግዘኩም ኣይንኽእል ኢና” ኢሎም ኣፋንየሞም።
ቅድሚ ክልተ ሰሙን ኣብ ንኡስ ዞባ ለጎ ዓንሰባ ቀራና ኩዶ ኣብ ዝበሃል ዓዲ ወተሃደራት ኤርትራ ያፌት ዝተባህለ ትሕቲ ዕድመ ከም ዝቐተሉን በቲ ቅትለት ቁጠዓኦም ንዝገለጹ ደቂ ዓዲ ድማ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከም ዝዳጐንዎም ዝዝከር እዩ።
ብዙሓት ደቂ ኣንስትዮ ተአሲረናሉ ዘለዋ ቤት ማእሰርቲ እምዱርማን
ኣዛዚ ሰራዊትን ኣቦመንበር ልኡላዊ ኮሚተን ሱዳን ጀነራል ዓብደል ፈታሕ ኣልቡርሃን፡ ኣብ ቤት ማእሰርቲ እምዱርማን ተኣሲረን ካብ ዝጸንሓ ደቂ ኣንስትዮ ኣስታት 400 ንክፍተሓ ከም ዝኣዘዘ ሱዳን ትሪቡን ሓቢራ። ምስዚ ብምትሕሓዝ ከኣ እተን ደቂ ኣንስትዮ ምስቲ ዕጡቕ ተወርዋሪ ሓይሊ ዝምድና ከይህልወን ምጽራይ ክግበር ኣምእዛዙ እቲ ዜና ኣፍሊጡ።
እቲ ጀነራል ነዚ ትእዛዝ ዝሃበ፡ ኣብቲ ቤት ማእሰርቲ ከይዱ እተን እሱራት ብዛዕባ ምስ ፖሊስ ዘለወን ርክብን ካልእ ሰብኣዊ ኩነታተንን ምስተዓዘበ እዩ። ንምብጻሕ እቲ ጀነራል ናብቲ ቤት ማእሰርቲ ብዝምልከት ኣብ ናይ ትዊተር (x) ገጸ ዝወጸ ጽሑፍ ከም ዝሓበሮ፡ እተን ብቀዳምነት ንክፍተሓ ዝተወሰነለን 400 ደቂ ኣንስትዮ ኣደታት ቆልዑ ዝኾናን ብዝፈጸመኦ ጌጋ ዝተጠዓሳን ኩሉ መሰላተን ዝሕለወለን እየን።
ጀነራል ኣልቡርሃን ኣብ ርእሲ’ዚ፡ ኩለን እተን እሱራት ንቀጻሊ መስርሕ ፍርዲ ንክጥዕም ብመንጽር ዝፈጸመኦ ገበናት ተፈላልየን ክተሓዛ መምርሒ ሂቡ። ኣብ ርእሲዚ እቲ ምጽራይ ክቀላጠፍ እሞ ኣብቲ ቀጻሊ ዘሎ ምስሕሓባት መሰል እሱራት ደቂ ኣንስትዮ ዝሕለወሉ ኩነታት ክፍጠር መርሒ ከም ዝሃበ ተገሊጹ።
ፖሊስ ካርቱምን ኣባላት ሰራዊትን ኣብቲ ኣብ ካርቱም ዝተኻየደ ውግእ ምስቲ ዑጡቕ ተወርዋሪ ሓይሊ ርክብ ነይርወን ብዝብል፡ ብዙሓት ደቂ ኣንስትዮ ኣሲሮም ከም ዝነበሩ እቲ ዜና ጠቒሱ፡ ካብኣተን ውሱናት ብይን ክረኽባ እንከለዋ፡ እተን ዝበዝሓ ግና ኣብ ቤት ማእሰርቲ ተታሒዘን ፍርዲ ዝጽበያ ዘለዋ እየን። ኣብቲ መስርሕ ቀዳምነት ዝወሃበን ኣደ ቆልዑ ዝኾና ኣደታት እየን። ሌተናል ጀነራል ኣሚር ዓብደል ሞነይም ዳይረክተር ፖሊስን ያሲን ዑመር ኣቡ ዛይድ ዳይረክተር ናይቲ ቤት ማእሰርትን ነቲ መስርሕ ንክመርሑ ተመዚዞም ዘለዉ ምዃኖም ድማ እቲ ዜና ሱዳን ትሪቡን ኣፍሊጡ።
اجتماع مكتب الشؤون التنظيمية للقوى السياسية الإرترية
Written by Eritrea Al-Touq
عقد مكتب الشؤون التنظيمية للقوى السياسية الإرترية، في الثالث من يناير 2026، اجتماعًا تنظيميًا مهمًا مع القيادات الإقليمية في كلٍّ من إقليم شمال أمريكا وإقليم أوروبا، وذلك في إطار جهوده المتواصلة لتعزيز العمل التنظيمي وتوحيد الجهود للقوى السياسية الارترية.
وقد ترأس الاجتماع رئيس المكتب، السيد تسفاي ولدميكائيل، الذي استعرض في كلمته الافتتاحية جملة من القضايا التنظيمية والسياسية ذات الأهمية، مؤكدًا على العلاقة التكاملية بين العمل التنظيمي أو الحزبي الذي يقوم به العضو، وبين دوره ومسؤوليته في أنشطة وبرامج القوى السياسية الإرترية بشكل عام. وأوضح أن نجاح العمل السياسي مرهون بوضوح هذه العلاقة، وبقدرة الأعضاء على الموازنة بين الالتزام التنظيمي والمشاركة الفاعلة في العمل الوطني المشترك.
كما تطرق الاجتماع بشكل موسع إلى خطط العمل للسنة الحالية 2026، حيث جرى نقاش معمق حول الأهداف المرحلية والاستراتيجية، وسبل ترجمة هذه الخطط من مجرد تصورات نظرية إلى برامج عملية قابلة للتنفيذ على أرض الواقع، بما يواكب التحديات السياسية والتنظيمية الراهنة
وفي سياق متصل، ناقش المجتمعون آليات وسبل إقامة الفروع الموحدة للقوى السياسية الإرترية في كل من شمال أمريكا وأوروبا، باعتبارها خطوة أساسية نحو تعزيز وحدة الصف، وتنسيق الجهود، وتفعيل العمل المشترك.
واختُتم الاجتماع بجملة من التوصيات، أبرزها التأكيد على ضرورة اضطلاع كل عضو بالدور والمسؤولية المناطة به، والعمل بروح جماعية عالية، بما يسهم في تحقيق الأهداف المنشودة للقوى السياسية الإرترية.
ሚኒስተር ወጻኢ ጉዳይ ቻይና፡ ዋንግ ዪ ካብ 7 ክሳብ 12 ጥሪ 2026 ኣብ ሃገራት ኣፍሪቃ ዑደት የካይድ ኣሎ። ናይዚ ሚኒስተር ዑደት ናብ ኣፍሪቃ፡ መበል 36 ዓመት፡ “ናይ ሓድሽ ዓመት፡ ቀዳማይ መገሻ ናብ ኣፍሪቃ” ናይ ዝብል ባህሊ መግለጺ ምዃኑ፡ ናይቲ ሚኒስትሪ ወሃቢ ቃል ብ7 ጥሪ 2026 ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ኣፍሊጡ። እዚ ኣባል ማእከላይ ኮሚተን ፖሊት ቢሮን ኮምኒስታዊ ሰልፊ ቻይና ዝኾነ ቀዳማይ ሚኒስተር ቻይና፡ ኣብቲ “ቻይና-ኣፍሪቃ ህዝቢ ምስ ህዝቢ” ብዝብል፡ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ዝካየድ ስነ ስርዓት ክሳተፍ ምዃኑ እውን እቲ ቻይናዊ ወሃቢ ቃል ኣፍሊጡ።
እዚ ናይ ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር ቻይና መገሻ ኣብ ሓድሽ ዓመት ናብ ኣፍሪቃ፡ ነቲ ሚኒስትሪ ንመበል 36 ዓመት ክኸውን፡ ነቲ ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር ግና ናይ መጀመርታኡ እዩ። ምስዚ ብዝተተሓሓዘ እቲ ወሃቢ ቃል ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስትሪ ሃገሩ ካብ ናይዚ ዝካየድ ዘሎ ናይቲ በዓል መዚ መገሻ፡ ብዙሕ ከም እትጽበ ተጠቒሱ። እቲ ኣብ ዋና ቤት ጽሕፈት ሕብረት ኣፍሪቃ ዝካየደ ስነ-ስርዓት፡ ህዝቢ ምስ ህዝቢ ኣፍሪቃን ቻይናን፡ ናይቲ “ቀዳማይ መገሻ ዓምት 2026 ናብ ኣፍሪቃ” መግለጺ ዲፕሎማሲያዊ ልምዲ ናይታ ሃገር ምዃኑ ተሓቢሩ።
እቲ ቻይናዊ ሚኒስተር ወጻኢ ጉዳይ፡ ኣብዚ መገሻኡ ዝበጽሐን 4 ሃገራት፡ ኢትዮጵያ፡ ሶማሊያ፡ ታንዛንያን ለሰቶን እየን። ብፍላይ ሓደ ናይ ቻይና ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር ናብ ሶማሊያ ዝበጽሕ ዘሎ፡ ድሕሪ 40 ምዃኑ ከኣ ሮይተርስ ሓቢሩ።
እቲ ቻይናዊ በዓል መዚ ቀንዲ ምስ መራሕቲ እተን ዝበጽሐን ሃገራት ዝዛረበሉ ዛዕባታት፡ ዝምድና ህዝቢ ምስ ህብዝን ናይ ሓባር ዕቤትን ከምኡ እውን ጉዳይ ልኡላውነት ሃገራት ከም ዝኾኑ ተፈሊጡ’ሎ። እዚ ጥራይ ዘይኮነ’ እቲ ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር፡ ሃገራት ኣፍሪቃ ናይ ልምዓት ሓገዝ ንምርካብ ጥራይ ዘይኮነ፡ ናብ ቀጻሊ ክልተኣዊ ምትሕብባር ዝኣትዋሉ መንገዲ ምድህሳስ ከም ዘጠቓልል እውን ተፈሊጡ።
ቻይና ኣብ ዝሓለፉ 15 ዓመታት ብቐጻሊ 282.1 ቢልዮን ዶላር ብዝበጽሕ ዓመታዊ ዓቐን ኣብ መዳይ ንግዲ መሓዛ ኣፍሪቃ ኮይና ከም ዝጸንሐት’ውን ኣብቲ መግለጺ ተጠቑሱ።
ሶማሊላንድ መንገዲ ኣየር ጅቡቲ ኣብ ሰሙን 4 ግዜ ናብ ሃገርጌሳ ዝካይዶ ዝነበረ በረራ ኣጊዳ፡ እቲ መንገዲ ኣየር ብዝኾነ መልክዕ ኣብ ኣየራ ከይንቀሳቐስ እውን ወሲና። እዚ ስጉምቲ ዝተወስደ ጅቡቲ ኣቐዲማ ኣብ ሃገራ ካብ 2012 ጀሚሩ ክሰርሕ ዝጸንሐ ዲፕሎማሲያዊ ቤት ጽሕፈት ሶማሊላንድ ድሕሪ ምዕጻዋ እዩ። እዚ ናይ ጅቡቲ ስጉምቲ ብተጽዕኖ ሶማሊያ መቃድሾ ዝተኻየደ እዩ ዝብል ግምት ናይ ብዙሓት እዩ።
ናይዚ ኩሉ ወጥሪ መንቀሊ ከኣ ናይ እስራኤል ንሶማሊልላንድ ከም ናጻን ልኡላዊትን ሃገር ኣፍልጦ ምሃባ ምዃኑ ተፈሊጡ። ጅቡቲ ብመንጽር ከም ኬንያን ኢትዮጵያ ዝኣመሰላ ጐረባብቲ ኣንጻር ዝምድና እስራኤልን ሶማሊላንድን ብዝለዓለ ደረጃ ትንቀሳቐስ ዘላ እያ።
ሶማሊላንድ ብዛዕባቲ ካብ 7 ጥሪ 2026 ግብራዊ ዝኸውን እገዳ መንገዲ ኣየር ጅቡቲ ኣቐዲማ ንመንግስቲ ጅቡቲ ዝሃበቶ መጠንቀቕታ’ኳ እንተዘይነበረ፡ ናብቲ መንገዲ ኣየር ግና ብጽሑፍ ምሕባራ ናይቲ ከባቢ ምንጭታት ኣረጋጊጾም። ላዕለዎት ሓለፍቲ ናይቲ መንገዲ ኣየር ብዛዕባቲ ዝወሰድዎ ስጉምቲ ኣብ ቀጻሊ መብርሂ ክህቡ እዮም ዝብል ትጽቢት ኣሎ።
ጅቡቲ ብወገና ንኣፍልጦ ኢስራኤል ንሶማሊላንድ ብምቅዋምን ምስ ሶማሊላንድ ዝነበራ ዲፕሎማሲያዊ ብምቁራጽን ካብተን ቀዳሞት ሃገራት ምዃና እቶም ምንጭታት ጠቒሶም። ሰብ መዚ ሶማሊላንድ ብዛዕባ ሳዕቤን ናይ እገዳ ወግዓዊ መግለጺ ኣይሃቡ እምበር፡ ነቲ ኩነታት ብቐረባ ዝከታተልዎ ወገናት ፖለቲካዊ ስጉምቲ እዩ ኢለምዎ። ኣብ ቀረባ መጻኢ ካብ መንግስታት ክልቲአን ሃገራት ወግዓዊ መግለጺ ክወጽእ ትጽቢት ዝግበር ኮይኑ፣ መግለጽታቶም ንዞባዊ ፖለቲካዊ፡ ንግዳውን መጐዓዝያን ብኣሉታ ከም ዝጸሉ፡ ባኣውርኡ ከኣ ቁጠባዊ ቅልውላው ናይቲ ዞባ ዘጋድድ ከም ዝኸውን ግምት ኣሎ።
እዚ ኣብ መንጎ እዘን ጥቡቕ ቁጠባዊ ዝምድና ዝነበረን ሶማሊላንድን ጅቡትን ዝረአ ዘሎ ቅልውላው፡ ምስቲ ኣብ የመን ኣብ መንጎ ዓረብ ኤመረትን ሳዑዲ ዓረብያን ዝረአ ዘሎ ምፍጣጥ ምጽልላው ከም ዝህልውዎ ይግመት። እዚ ከምዚ እንከሎ፡ ብ6 ጥሪ 2026 ወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር እስራኤል ናብ ሶማሊላንድ ከቕንዕ እንከሎ፡ ኣብ ተመሳሳሊ ዕለት ላዕለዋይ ልኡኽ ቱርኪ ከኣ ናብ ሶማሊያ መቃድሾ ገይሹ።
ቬንዙዋላ፡ መግለጺ ሕብረት ኣፍሪቃን ግብረ-መልሲ ዝተፈላለዩ ወገናትን
Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
መራሒ ቬንዙዋላ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ
ኣሜሪካ ከም መቐጸልታ ናይቲ ኣብ መንጊአን ዝጸንሓ ምስሕሓብ፡ ብ3 ጥሪ 2026 ኣብ ልዕሊ ቬንዙዋላ ቅልጡፍ ወተሃደራዊ ስርሒት ፈጺማ፡ ንመራሒ እታ ሃገር ኒኮላስ ማዱሮን በዓልቲ ቤቱን ኣሲራ ወሲዳቶም።
ሕብረት ኣፍሪቃ ንሱጉምቲ ኣሚሪካ ብዝምልከት መግለጺ ኣውጺኡ። እቲ ሕብረት ነቲ ኩነታት ብጽሞና ይከታተሎ ከም ዘሎ ብምጥቃስ፡ ኣብ ምኽባር ዓለም ለኻዊ ሕጊ ብፍላይ ድማ ኣብ ምዕቃብ ልኡላውነትን ግዝኣታዊ ሓድነትን ሃገራትን ናይ ህዝብታት ብዝመረጽዎ ናይ ምምሕዳር መሰል ዘለዎ ጽኑዕ እምነት፡ ኣብቲ መገለጺኡ ኣነጺሩ፡ ኣብ ቨንዙዋላ ዝጸንሐ ዝተሓላለኸ ኩነታት ቀጻልነት ሰላም ብዘውሕ ንምፍታሕ እቲ ዝሓሽመንገዲ ልዝብ ጥራይ ምዃኑ ኣስፊሩ። ካብዚ ሓሊፉ ብቐጥታ ንተግባራት ኣሜኢርካ ከውግዝ ኣይከኣለን።
ምስዚ ብዝተተሓሓዘ ግብረ መልሲ ኣባል ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳ ንተግባራት ኣሜሪካ ኣብ ቬንዙዋላ ዝተኸፋፈለ ምዃኑ ተሓቢሩ። በዚ መሰረት፡ ኣቦመንበር ኮሚሽን ሕብረት ኤውሪጳ ዩሱላ ቮን ለየን፡ ንኩነታት ቬንዙዋላ ንከተተሎ ኣለና ድሕሪ ምባል፡ ውግንናና ምስ ህዝቢ ናይታ ሃገር እዩ ብምባል፡ ኣብ ሰላማዊ ናይ ስልጣን ምስግጋር ኢና ንኣምን ክብል ጽሑፉ።
ፈረንሳ ስጉምቲ ኣሚሪካ ዓለምለኻዊ ሕጊ ጥሒሱ ሓይሊ ዘቐደመ ብምዃኑ ኮኒናቶ። ኢጣልያ ብወገና ብሓፈሻ’ኳ ኢድ ኣእታውነት ቅቡል እንተዘይኮነ፡ እዚ ኣሜሪካ ኣብ ቬንዙዋላ ዝወሰደቶ ግና ግቡእን ተቐባልነት ዘለዎን ናይ ምክልኻል ኢድ ኣእታውነት እዩ ብዝብል ከምእትድግፎ ሓቢራ።
ቀዳማይ ሚኒስተር ብሪጣንያ ድማ ብዛዕባቲ ስርሒት ኣሜሪካ ኣቐዲሙ ኣፍልጦ ከምዘይነበሮ ሓቢሩ፡ ኣነ ኩሉ ግዜ ብመንጽር ዓለምለካዊ ሕጊ ኣብ ሰላማዊ ምስግጋር ስልጣን እየ ዝኣምን ኢሉ፡ ምስ ፕረሲደንት ትራምፕን ካለኦት መሓዙትን ብዛዕባቲ ተረኽቦ ክዛረብ እየ ክብል ጠቒሱ።
እቲ ብመርገርጽ ምፍልላይ፡ ኣብ ሃገራት ደቡብ ኣሜሪካ እውን ክንጸባረቕ ይረአሎ። ንኣብነት ኩባ፡ ብራዚልን መክሲኮን ነቲ ተግባር ጥሕሰት ልኡላውነት ኢለን ብምግላጽ፡ ተሪር ተቓውሞ ከስመዓ እንከለዋ፡ ኣርጀንቲናን ፕራጉዋይን ዝርከበአን ከኣ ደገፍቱ እየን።
ቻይና ኣሜሪካ ካብቲ ተግባራ ከተቋርጽ ኣለዋ ድሕሪ ምባል፡ ነቲ ኣሲራቶ ዘላ ማዱሮ ብህጹጽ ክትፈትሖ ጸዊዓ። ሩሲያ ድማ ነቲ ኣሜሪካ ኣብ ቨንዙዋላ ዝወሰደቶ ወተሃደራዊ ስጉምቲ፡ ኣዝዩ ዘሰክፍን ዝኹነንን ተግባር’ዩ ብዝብል ገሊጻቶ።
እስራኤል ብቐጥታ ናብ ኣሜሪካ ናይ “እንኳዕ ኣሕጐሰኩም” መልእኽቲ ናብ ፕረሲደንት ትራምፕ ከትመሓላልፍ እንከላ፡ ደቡብ ኣፍሪቃ ድማ ብኣንጻሩ ኣብ ተግባር ኣሜሪካ ተሪር ተቓውሞኣ ብምስማዕ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ጸጥታን ሰላምን ናይ ምውሓስ ሓላፍነት ከም ዘለዎ ብምጥቃስ፡ በቲ ጉዳይ ዝዘራረብ ኣኼባ ክካየድ መጸዋዕታ ኣቕሪባ።
እዚ ኣሜሪካ ኣብ ቬንዙዋላ ዝወሰደቶ ስጉምቲ፡ ዓለምና ናይ ሕጊ ዘይኮነት ናይ ሓይሊ ክትከውን ዘተባብዕን ንዓለምና ናብ እንኮ ቀጽራዊ ዝወሰዳ ከይከውንን ንብዙሓት የሰክፍ ኣሎ።
More...
መልእኽቲ ሰላምታ ንጉስ ቻርለስ 3ይ፡ ናብቲ ዝሳቐ ዘሎ ህዝቢ ሱዳን
Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
እንግሊዛዊ ንጉሰ ቻርለስ 3ይ፡ መበል 70 ዓመት ናጽነት ሱዳን ምኽንያት ብምግባር፡ ናብ ህዝቢ ሱዳን ናይ “እንኳዕ ኣብጸሓኩም” መግለጺ ሰናይ ትምኒት መልእኽቲ ሰዲዱ። ኣብቲ ኣብ ሱዳን ብዝርከብ ቤት ጽሕፈት ብሪጣንያ ዝተዘርገሐ መልእኽቲ፡ ንጉስ ቻርለስ ሃገሩን ሱዳንን ነዊሕ ዝዕድመኡ ናይ ሓባር ታሪኽ ከም ዘለወን ኣስፊሩ። እቲ ኩለ መዳያዊ ምሕዝነት ናይ ክልቲአን ሃገራት ከም ዝቕጽል ዘለዎ ትምኒት ከኣ ጠቒሱ።
እቲ መልእክቲ ነቲ ኣብ ሱዳን ዘሎ ዘሕዝን ናይ ቅልውላው ኩነታት ዘኪሩ፡ ዝሓደሮ ሻቕሎት ብምጥቃስ ድማ ምስ ህዝቢ ሱዳን ከም ዝደናገጽ ጠቒሱ። ነቲ ኣብ ሱዳን ዝወርድ ዘሎ ሰፊሕ ሰብኣውን ማሕበራውን ብኩራት ዘኸትሎ ዘሎ ናይ ጥምየት ሓደጋን ከኣ ዘኪሩ። እቲ ንጉስ ህዝቢ ዓባይ ብሪጣንያ ኣብዚ ሓደገኛ ኩነታት ዝረኣየሉ ዝሎ እዋን ምስ ህዝቢ ሱዳን ከም ዝስለፍ ዘመልክት መልእኽቱ ከኣ ኣመሓላሊፉ። ናይ ህዝቢ ሱዳን ናይ ሰላምን ምርግጋእን ምርጫ ከም ዝድግፍ ብምጥቃስ፡ ኣብ መጻኢ ምትእስሳር ህዝቢ ክልቲአን ሃገራት ከም ዝሕይል ዘለዎ ትምኒት ገሊጹ።
እቲ በቲ ንጉሰ ዝተኸተመ መልእኽቲ ናብ ህዝቢ ሱዳን፡ ኣብ መወዳእታ፡ ምስ ኩሉቲ ከቢብዎ ዘሎ ኣጨናቒ ኩነታት፡ ኣብ መንጎ ህዝቢ ክልቲአን ሃገራት ንዘሎ ታሪኻዊ ዝምድና ግቡእ ኣቓልቦ ክወህቦ ዘለዎ ተስፋ ገሊጹ።
ብሓበሬታ ኣካላት ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ብሰንክቲ ኣብ ሱዳን ኣብ መንጎ ሰራዊት መንግስትን ዕጡቕ ተወርዋሪ ሓይልን ዝካየድ ዘሎ ውግእ፡ ልዕሊ 12 ሚልዮን ሱዳናውያን ካብ መረበቶም ተመዛቢሎም፡ ሓደ ሲሶ ካብቲ ህዝቢ ድማ ኣብ ሓደገና ጥሜት ወዲቑ ኣሎ።
ዓለምለኻዊ ጉጅለ ምክትታል ቅልውላው (international crisis group) ዝተባህለ ትካል፡ ኣብ 2026 ናብ ዝኸፈ ጐንጺ ከይምዕብሉ ከየስግኡ ዝብሎም ቦታት፡ ንወጥሪ ኤርትራን ኢትዮጵያን ወሲኹ ዓሰርተ ሃገራት ጠቒሱ። እተን ግዳይ ናይቲ ገጐንጽን ግርጭታን ከይኮና የስገኣ ዝበለን ሃገራት፡ ቬንዙዋላ፡ ሱዳን፡ ማሊ፡ ብርኪናፋሶ፡ እስራኤል፡ ፍልስጥኤም፡ ኢራን፡ ሚያማርን ኣፍጋኒዝታንን ክብል ዘርዚርወን።
እቲ ኣብ ምእላይ ቅልውላው ዝግደስ ትካል፡ ንሱዳን “ኣብ ናይ ውግእ ሓዊ ዘላ ሃገር” ኢሉ ብምጥቃስ፡ ኣብክልቲአን ጐረባብቲ ሃገራት ኤርትራን ኢትዮጵያን ከይእጐድ ዘስግእ ሓዊ ንቀርኒ ኣፍሪቃ ናብ ኩለመዳያዊ ህውከት ከይሸሞ ዘለዎ ስግኣት ኣስፊሩ። ክልቲአን ሃገራት ከስመዐኦ ዝጸንሓ ሕያል ቆይቊን ምስሕሓብን ናብ ውግእ ከይዓርግ ዘፍርሕ እዩ ኢልዎ። ዓለም ነዚ ስግኣት ግቡእ ቆላሕታ ትህቦ ከምዘየላ እውን ትካል ጉጅለ ቅልውላው ዝሓደሮ ስግኣት ኣመልኪቱ።
ቀዳማይ ሚኔተር ኢትዮጵያ ኣብይ ኣሕመድ፡ ኤርትራ ኣንጻር መንግስቱ ዝኾኑ ሓይልታት ብምስልጣንን ብምዕጣቕን ጸገም ትፈጥረሉ ከምዘላ ብተደጋጋሚ ከም ዝኸስስ ኣስፊሩ፡ ኤርትራ ብወገና ኢትዮጵያ ክትወራ ትሸባሸብ ከም ዘላ ስምዕታ ተቕርብ ኣላ ኢሉ። ኣብይ ኤርትራ ንምውራር ዘቕርቦ ምኽንያት ኢትዮጵያ ካብተን ኣፍደገ ባሕሪ ዘየብለን ሃገራት ዝበዝሐ ህዝቢ ዘለዋ ብምዃና ዝብል ምስምስ ምዃኑ እቲ ትካል መስኪሩ። ኤርትራ ከኣ ኢትዮጵያ ነቲ ክሳብ ናጽነት 1993 ክትጥቀመሉ ዝጸንሐት ወደብ ከመልሶ እየ ዝብል ትዕቢት የስምዕ ኣሎ ኢላ ከም እትኸስስ እቲ ጉጅለ ገሊጹ።
ናይ ኢትዮጵያ ኣፍደገ ባሕሪ ናይ ምምላስን ናይ ኤርትራ ልኡላውነታ ናይ ምዕቃብን ህልኽ፡ ካብ ናይዚ እዋንዚ ኣስጋእቲ ምትፍናናት ምዃኖም እቲ ጉጅለ ጠቒሱ። ኣተሓሒዙ ድማ እቲ ሎሚ ዝረአ ዘሎ ወጥሪ፡ ነቲ ናይ ኣብይ ኣብ ኢትዮጵያ ብ2018 ናብ ስልጣን ምድያብ ተኸተሉ ኣብ መንጎ መራሕቲ ኤርትራን ኢትዮጵያን ተፈጢሩ ዝነበረ ጽቡቕ ዝመስል ዝምድና ስዒቡ ዝመጸ ምዃኑ ኣዘኻኺሩ።
ኢሳያስ ኣፈወርቅን ኣብይ ኣሕመድን ብ2018 ዝምድና ምስ ፈጠሩ፡ ድሕሪ 2 ዓመታት ሓቢሮም ኣንጻር ትግራይ ውግእ ምክያዶም፡ ደሓር ግና ኣብይ ኣሕመድ ብ2022 ምስ ትግራይ ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝኸተሞን ኤርትራ ዘይተሳተፈቶን ስምምዕ ኣብ መንጎ ኢትዮጵያን ኤርትራን ናብ ምስሕሓብ ዘምረሐ ነቓዕ ከም ዝተፈጠረ እቲ ጉጅለ ከም ዘስግኦ ኣፍሊጡ።
ኣብዚ እዋንዚ ኢትዮጵያ ኣንጻር ኣምሓ ፋኖ ግሁድ ውግእ፡ ኣንጻር ኤርትራ ድማ ናብ ውግእ ከየምርሕ ዘስግእ ምልዕዓል ተካይድ ኣላ ምስ በለ፡ ኤርትራን ንኣምሓራ ጥራይ ዘይኮነ ንኦሮሞ እውን ንውግእ ንምትብባዕ ትሕግዝ ኣላ ተባሂላ ከም እትኽሰስ ኣስፊሩ። ኣብይ ደጋጊሙ “ኢትዮጵያ ብጌጋ ዝሰኣነቶ ኣፍደገ ባሕሪ ከተምለስ እያ” እናበለ ከም ዝፍክር ከኣ ኣብቲ ጸብጻብ ተጠቒሱ።
مجلس الأمن يبحث اعتراف إسرائيل بـ"أرض الصومال" والأمم المتحدة تدعو إلى حوار سلمي بناء
Written by EPDP Information Office
مجلس الأمن الدولي يبحث الوضع في الصومال
عقد مجلس الأمن الدولي اجتماعا تناول اعتراف إسرائيل بـ"أرض الصومال" كدولة مستقلة، واستمع إلى إحاطة من مسؤول أممي أشار إلى تأكيد المجلس مرارا على احترام سيادة الصومال وسلامة أراضيه واستقلاله السياسي ووحدته.
وخلال الإحاطة، دعا خالد خياري مساعد الأمين العام للأمم المتحدة الأطراف الصومالية إلى الانخراط في حوار سلمي وبناء.وتحدث خياري عن إعلان رئيس الوزراء الإسرائيلي بنيامين نتنياهو في السادس والعشرين من الشهر الحالي، اعتراف إسرائيل رسميا بـ"أرض الصومال" كدولة مستقلة وذات سيادة. وأشار إلى البيان الذي أصدرته الحكومة الفيدرالية في الصومال مؤكدة التزامها التام بسيادته ووحدته الوطنية وسلامة أراضيه
وقال إن الإعلان الإسرائيلي أدى إلى ردود فعل واسعة من المنطقة وخارجها بما في ذلك من مصر والأردن وجيبوتي والسعودية وتركيا، بالإضافة إلى بيان مشترك من 20 دولة شرق أوسطية وأفريقية برفض وإدانة الاعتراف الإسرائيلي بـ "أرض الصومال"
مندوب الصومال أدلى ببيان نيابة عن بلاده وعضوي مجلس الأمن الأفريقيين الآخرين الجزائر وسيراليون بالإضافة إلى غيانا، معربا عن الإدانة القوية لما وصفه بالاعتداء الصارخ من قبل إسرائيل على وحدة الصومال وسلامة أراضية، "من خلال الاعتراف باستقلال الإقليم الشمالي الغربي من الصومال الذي يُطلق عليه 'أرض الصومال' وهو غير قادر قانونيا على الدخول في أي اتفاق أو تدبير أو اعتراف مع دولة أخرى"
وقال إن مثل هذا الفعل يعد انتهاكا مباشرا لميثاق الأمم المتحدة ومبادئ الاتحاد الأفريقي وأركان القانون الدولي. وشدد على ضرورة رفض هذا الإجراء وإدانته من جميع الدول الأعضاء بالأمم المتحدة، ودعاها إلى اتخاذ موقف موحد قائم على المبادئ في مواجهة ما وصفها بالأفعال غير القانونية
وأشار إلى "تصريحات بعض المسؤولين بشأن النقل الإجباري وغير الطوعي لفلسطينيين من موطنهم إلى دول أخرى"، وقال إن الدول الأربع التي يتحدث نيابة عنها ترفض بشكل قاطع أي خطوات تهدف إلى تنفيذ هذه الأهداف "بما في ذلك أي محاولة من إسرائيل لنقل السكان الفلسطينيين من غزة إلى الإقليم الشمالي الغربي في الصومال"
وقال إن الاعتراف الإسرائيلي بـ"أرض الصومال" لا يخلق سابقة خطيرة فحسب، بل يشكل أيضا تهديدا خطيرا للسلم والأمن الإقليميين والدوليين.السفير البريطاني جدد أمام مجلس الأمن تأكيد بلاده على دعم سيادة الصومال، وسلامة أراضيه ، واستقلاله السياسي، ووحدته. وقال إن المملكة المتحدة لا تعترف باستقلال "أرض الصومال"
المندوبة الأمريكية قالت إن "اجتماعات، مثل اجتماع اليوم، تشتت الانتباه عن العمل الجاد لمعالجة قضايا السلم والأمن الدوليين بما في ذلك في الشرق الأوسط والقرن الأفريقي".وأضافت أن إسرائيل تتمتع بنفس الحق في إقامة علاقات دبلوماسية مثل أي دولة أخرى ذات سيادة. وقالت: "في وقت سابق من هذا العام، اتخذت عدة دول ومنها أعضاء في هذا المجلس قرارا أحاديا بالاعتراف بدولة فلسطينية ليس لها وجود. ورغم ذلك لم يُعقد اجتماع طارئ للإعراب عن غضب هذا المجلس". واتهمت مجلس الأمن بازدواجية المعايير
وقالت إن بلادها ليس لديها أي إعلان بشأن الاعتراف بـ"أرض الصومال"، وأن السياسة الأمريكية لم تتغير
المندوب الإسرائيلي قال إن انخراط بلاده مع "أرض الصومال" يتمتع بسجل طويل وثابت. وتحدث عن "الفظائع الجماعية" التي تعرض لها السكان المدنيون في "أرض الصومال" في أواخر الثمانينيات. وقال إن إسرائيل كانت الدولة الوحيدة التي تحدثت بشكل رسمي عن تلك الفظائع في مجلس الأمن
وأكد أن اعتراف إسرائيل بـ"أرض الصومال" ليس استفزازيا أو جديدا، بل هو "اعتراف قانوني قائم على المبادئ، بوقائع قائمة منذ وقت طويل بما يتماشى مع القانون الدولي والقيم التي من المفترض أن يعززها هذا المجلس"
وقال إن الاعتراف الإسرائيلي يتطلع إلى المستقبل ويتماشى مع روح "اتفاقات إبراهيم" والتعاون بدلا من العزلة والنهج العملي بدلا من الجمود والشراكة بدلا من الصراعات طويلة الأمد
المراقب الدائم لجامعة الدول العربية لدى الأمم المتحدة قال إن إسرائيل - القوة القائمة بالاحتلال في الأرض الفلسطينية والأراضي العربية السورية واللبنانية - تسعى لإضفاء الشرعية على "مساعي الإقليم الشمالي الغربي بالصومال، المسمى بـ 'إقليم أرض الصومال'، بالانفصال عن جمهورية الصومال الفيدرالية"
وقال إن ذلك الاعتراف يُعد ذريعة "للتواجد غير الشرعي على أرض الصومال العربي الأفريقي، تحقيقا لأجندات سياسية وأمنية واقتصادية معروفة ومرفوضة ومُدانة...تهدف إلى تسهيل مخططات التهجير القسري للشعب الفلسطيني، واستباحة موانئ شمال الصومال لإنشاء قواعد عسكرية فيها"
وأضاف أن جامعة الدول العربية تشدد على حتمية اعتبار هذه الخطوة الاسرائيلية تهديدا للسلم والأمن الدوليين والإقليميين، وعلى ضرورة إجبار إسرائيل - القوة القائمة بالاحتلال - على التراجع على الفور عن هذا القرار، باعتباره انتهاكا صارخا لقواعد الشرعية الدولية وثوابت العلاقات الدولية متعددة
ኡጋንዳ ኤርትራውያን፡ ንኢትዮጵያውያንን ሶማላውያንን ስደተኛታት ውሕስነት ኣይህብን ኢላ
Written by ቤት ጽሕፈት ዜና ሰዲህኤ
ሚኒስተር ጉዳይ ስደተኛታት ኡጋንዳ
ኡጋንዳ ኣብ “ሃገራቶም ውግእ የለን” ብዝብል፡ ካብ ኤርትራ፡ ኢትዮጵያን ሶማልያን ንዝመጽዋ ስደተኛታት ክትህቦ ዝጸንሐት ኣፍልጦን ውሕስነትን ከም እተቋርጾ፡ ጋዜጣ ዘጋርዲያን (THE GUARDIYAN) ኣፍሊጣ። ነዚ ዝገለጸት ኡጋንዳዊት ሚኒስተር ጉዳይ ስደተኛታት ሂላሪ ኦነክ ምዃና’ውን እታ ጋዜጣ ኣስፊራ።
እታ ኡጋንዳዊት ሚኒስተር ኣብ መዳይ ስደተኛታት ንዝነጥፉ ሰራሕተኛታት ብፍላይ ካብ ኤርትራ፡ ኢትዮጵያን ሶማሊያን ዝመጹ ስደተኛታት ኣብ ሃገራቶም ውግእ ስለ ዘየለ፡ ዝኾነ ይኹን ኣፍልጦ ከይህብዎም መምርሒ ከም ዝሃበት እዩ ተሓቢሩ። እዚ መግለጺ ዝተዋህባ ካብ ሓንቲ ኣብ ኣተሓሕዛ ስደተኛታት ኣውንታዊ ስም ዝነበራ ሃገር እዩ ክትብል እውን ጋዜጣ ዘጋርዲያን ኣፍሊጣ።
ብጸብጻብ እታ ሚኒስተር፡ ኡጋንዳ ካብ ላዕለዋይ ኮሚሽን ጉዳይ ስደተኛታት ሕቡራት ሃገራት፡ ኣብ ዓመት 240 ሚልዮን ዶላር ሓገዝ ትረክብ ነይራ። እንተኾነ ብዝሒ ስደተኛታት ኣብታ ሃገር ልዕሊ 2 ሚልዮን ስለ ዝበጸሐን እቲ ኣብ ዓመት ዝወሃባ ዝነበረ 240 ሚልዮን ዶላር ድማ ናብ 18 ሚልዮን ዶላር ስረ ዝወረደን ኣስታት 10 ሚልዮን ዶላር ጐደል ከም ዘጋጠመ ኣብቲ መግለጺኣ ጠቒሳ።
ኣብዛ ካብ ኣፍሪቃ በቐዳማይ ደረጃ ብዝሒ ስደተኛታት ተቐቢላ ከተጽልል ዝጸንሐ ኡጋንዳ፡ ብጸብጻብ ላዕለዋይ ኮሚሽ ጉዳይ ስደተኛታት መሰረት 56 ሸሕ ኤርትራውያን፡ 50 ሺሕ ሶማላውያንን 16 ሺሕ ኢትዮጵያውያን ስደተኛታት ኣለዉ ተባሂሉ ይእመን። ካብዞም ግዳያት መብዛሕትኦም ኣብ ሃገራቶም ብግዱድ ውትህድርናን ፖለቲካውን ሃይማኖታውን ጭቆናን ተደፊኦም ዝወጹ ምዃኖም ከኣ ተጠቒሱ። ካብዞም ግዳይ ከይኮኑ ዘስግኡ ዘለዉ ስደተኛታት መብዛሕትኦም ኣብ ከተማ ካምፓላ ዘለዉ እዮም።
